Handhaving en regulering buitengerechtelijke incassobranche

Minister Dekker van Rechtsbescherming heeft op 8 februari jl. de Tweede Kamer geïnformeerd over zijn plannen om de misstanden in de private buitengerechtelijke incassobranche tegen te gaan.

Het gaat om de volgende maatregelen: het opzetten en inrichten van een incassoregister; het opstellen van eisen waaraan incassobureaus en opkopers van vorderingen moeten voldoen willen ze actief kunnen worden in de incassomarkt; het opzetten van een systeem van toezicht en handhaving bij het niet-naleven van de wettelijke vereisten; het tegengaan van negatieve aspecten van verkoop van vorderingen; het ongewenste verdienmodel bij de cumulatie van termijnvorderingen tegengaan; het verder uitwerken van de motie-De Lange c.s. ter zake de verkoop van vorderingen en  enkele korte-termijn-maatregelen om vooruitlopend op wetgevende maatregelen misstanden aan te pakken.

Tegen de zomer belooft de Minister meer concrete voorstellen dan deze negen pagina’s tellende brief aan de Kamer om medio 2021 nieuwe wetgeving in te kunnen voeren.

Toezicht en handhaving

Een van de zaken die goed geregeld moet worden is het opzetten van een systeem van toezicht en handhaving bij het niet-naleven van de wettelijke vereisten. Er zijn nu verschillende toezichthouders in het brede werkveld actief. Maar dat toezicht is zo versnipperd, dat het voor de schuldenaar lang niet altijd duidelijk is waar hij misstanden kan melden. Voor de buitengerechtelijke incassokosten is zelfs nog helemaal geen toezicht ingericht.

De Minister wil komen tot een zo sluitend mogelijk systeem waarbij er geen ruimte bestaat voor partijen om zich te onttrekken aan de verplichting om ingeschreven te staan in het register. Dit vraagt om een goede toezichtstructuur.

Er komen verschillende sanctiemogelijkheden, waaronder het kunnen opleggen van een boete en het schrappen van de registratie. Bij geconstateerde niet-naleving van de gestelde eisen worden sancties opgelegd.

Publiekrechtelijke organisatie

Het incassoregister wordt bij een publiekrechtelijke organisatie ondergebracht. De beheerder van het register zal met openbaar gezag zijn belast. Relevante criteria bij het beleggen van het register zijn bestaande deskundigheid en de wens om het beheer en met name de besluitvorming rondom de in te schrijven en ingeschreven bureaus onafhankelijk te organiseren. Daarbij wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van reeds in de markt aanwezige expertise, zodat die expertise ook in de toekomst kan bijdragen aan een goed en integer werkende incassomarkt.

Expertise en een integer werkende incassomarkt

Bij de keuze van een PBO om het incassoregister bij te beleggen, adviseert Syncasso de Minister om te kiezen voor de organisatie van het toezicht en tuchtrecht van de gerechtsdeurwaarders. Daarin zijn openbaar gezag, deskundigheid van de incassomarkt en integriteit gebundeld.

Het toezicht en tuchtrecht voor gerechtsdeurwaarders is onafhankelijk belegd bij het BFT en de Kamer voor Gerechtsdeurwaarders. Het gerechtsdeurwaardersregister wordt langs duidelijke toegangscriteria beheerd en gepubliceerd door de KBvG. Een effectief en bewezen werkend systeem van toezicht en handhaving.

Daarmee wordt de door de Minister gesignaleerde versnippering van het toezicht verholpen. Duidelijkheid gegeven voor de schuldenaar waar hij of zij terecht kan om misstanden en klachten te melden voor alle incasso-zaken. Het risico van vertraging en oplopende kosten voor het inrichten van nieuw systeem van toezicht en handhaving wordt daarmee ook voorkomen.

Het belangrijkste voordeel van de keuze voor het systeem van de gerechtsdeurwaarders is dat het klaar voor gebruik is. Als de nieuwe wet er is, kan het onmiddellijk in werking treden en zo nodig lik op stuk geven aan incasso-organisaties die denken op de oude voet verder te kunnen gaan.