In gesprek met jongeren over geld en schulden

Blog: Paul Otter

We vragen vijfentwintig jongeren en een gerechtsdeurwaarder om samen over geld en schulden te praten.

De jongeren druppelen het wijkgebouw binnen. Iemand gaat ze wat vertellen over geld en schulden en heeft pizza’s meegenomen stond er in de aankondiging. Ze zijn best wel geïnteresseerd en stellen veel vragen.

Vanaf achttien jaar moeten ze dus hun eigen zorgverzekering betalen en zorgtoeslag regelen. Waarom, hoe dan, kon dat niet makkelijker? Logische vragen waar niet altijd een begrijpelijk antwoord op te geven is.

Neemt een gerechtsdeurwaarder dan je spullen mee als je schulden hebt? Nee, dat is niet hoe het werkt. Sowieso proberen we eerst contact te zoeken om te bespreken of er betaald kan worden. Wat dan als er weinig geld is? Dan kan het in delen betaald worden. En als er geen geld is? Dan verwijzen we door naar de gemeente, die helpt met het oplossen van de schulden.

Er is ook veel interesse over wat de gerechtsdeurwaarder doet als er wel geld is en er toch niet wordt betaald. Komen we dan de spullen in huis ophalen? Nee, dat doen we eigenlijk niet meer. Tenzij je heel waardevolle spullen hebt, zoals een auto.

Komt er gelijk een gerechtsdeurwaarder als je niet betaald? Nee we proberen altijd eerst om het anders op te lossen. Daarom schrijven we brieven, mailen, sms en Whatsappen we. Wat is regelen dan? Ik leg uit dat als de schuld niet in één keer kan worden betaald, we dat in stukjes doen. Dat we dan moeten bespreken wat elke maand betaald kan worden. Hoeveel geld er elke maand binnenkomt en wat de kosten van huur en de andere vaste lasten zijn, zodat ze de regeling ook echt kunnen volhouden. Ingewikkeld vinden ze, maar het boeit ze ook wel.

Na een intensieve avond ga ik enthousiast en moedeloos naar huis. Enthousiast over deze jongeren met hun nieuwsgierigheid en hun doorvragen. Ze snappen best wel dat schulden een probleem kunnen worden. Maar ik word ook moedeloos, omdat ons systeem zo complex is. Er zijn veel te veel regels over schulden invorderen en hoe je aan schuldhulp kunt komen. Vreemd dat schulden maken dan zo makkelijk gemaakt wordt, werd er door een van de jongeren opgemerkt. Dat is een mooie samenvatting waar ik op dat moment geen antwoord op had.

Paul Otter is gerechtsdeurwaarder, trekker van het SyncassoLab en Social Responsibility Officer bij Syncasso. Paul schrijft over de dagelijkse praktijk van de gerechtsdeurwaarder aan de deur en ontwikkelingen in de schulden- en invorderingsketen.